Қосшы қаласы мәслихатының депутаттығына кандидат Оралсын Жандостың 2026–2031 жылдарға арналған САЙЛАУАЛДЫ БАҒДАРЛАМАСЫ

Құрметті Қосшы қаласының тұрғындары!

Қосшы қаласының дамуы тұрғындардың күнделікті өміріне тікелей әсер ететін мәселелердің қаншалықты жүйелі шешілетінімен өлшенеді. Үйдегі жылу, электр қуатының тұрақтылығы, жолдың қауіпсіздігі, қоғамдық кеңістіктің қолайлылығы және тұрғын өтінішіне берілетін нақты жауап — өзара байланысты міндеттер. Мен, Оралсын Жандос, жергілікті мәслихат депутаттығына кандидат ретінде осы мәселелерді техникалық негізге, қолданыстағы заңға және тұрғындардың ұсынысына сүйене отырып қарауды маңызды санаймын. Депутат коммуналдық кәсіпорынның немесе әкімдіктің міндетін өзіне алмайды. Оның қызметі — азаматтардың мүддесін білдіру, бюджетті талқылау, сауал жолдау және қабылданған шешімдердің негізділігіне назар аудару.

Өмірбаяным және кәсіби тәжірибем

Мен 1991 жылы дүниеге келдім. Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінде көлік-энергетика бағыты, жылу технологиялары энергетикасы мамандығы бойынша білім алдым. «Астана-Энергия» акционерлік қоғамында орталық жылу басқару қалқанының машинисі қызметін атқардым. Бұл саладағы жұмыс технологиялық тәртіпті, жабдық көрсеткіштерін бақылауды, жауапты мамандармен үйлесімді әрекет етуді және қауіпсіздік талаптарын сақтауды қажет етеді. Энергетика жүйесінде шағын ауытқудың өзі үлкен салдарға әкелуі мүмкін. Сондықтан мәселенің сыртқы белгісіне ғана емес, нақты себебіне назар аудару қажет екенін кәсіби тәжірибемнен түсіндім. Осы ұстанымды қалалық мәселелерді талқылауда да басшылыққа алғым келеді.

1. Жылумен жабдықтау жүйесінің сенімділігі

Жылыту маусымындағы тұрақтылық тұрғындардың тұрмыс сапасына әсер етеді. Жылу көздерінің жұмыс режимі, желілердің техникалық жай-күйі, жөндеу кестесі және тұтыну жүктемесі бір жүйе ретінде қарастырылуы тиіс. Жауапты ұйымдардың маусымға дайындық туралы есептерінде тек жалпы пайыз емес, қандай жұмыс орындалғаны, қандай қауіп анықталғаны және оны төмендетудің жолдары көрсетілгені дұрыс. Тұрғындардан бір мекенжай бойынша қайталанып түсетін шағымдар ортақ техникалық мәселенің белгісі болуы ықтимал. Мұндай жағдайларды жүйелеп, тиісті мамандардың қорытындысына сүйеніп қарауды қолдаймын. Мәслихат құзыреті шегінде жөндеу жұмыстарының басымдығын анықтауға қажетті деректерді сұрату, бюджет талқылауында техникалық негіздемеге назар аудару және азаматтарға ресми жауаптың түсінікті берілуін көтеру маңызды. Жылу жүйесінің күрделі мәселесін бір шешіммен немесе қысқа мерзімде жоямыз деп айту орынсыз. Әр ұсыныс жобалық құжаттамаға, қауіпсіздік талабына, қаржы мүмкіндігіне және жауапты ұйымның құзыретіне сай бағалануы керек.

2. Инженерлік желілер мен қала құрылысының үйлесімі

Қосшыдағы тұрғын үй құрылысы мен халық саны өзгерген сайын инженерлік желілерге түсетін салмақ та өзгереді. Жаңа нысанды қосу мәселесінде қолданыстағы қуат, резерв, желінің өткізу мүмкіндігі және кейінгі қызмет көрсету шығыны ескерілуі тиіс. Жылу, су, электр және су бұру жүйелері бір-бірінен оқшау жоспарланса, тұрғындар қолайсыздыққа тап болуы мүмкін. Сондықтан қалалық жоспарларды талқылағанда техникалық шарттардың орындалуы мен инфрақұрылымның нақты мүмкіндігін салыстыруды қолдаймын. Депутат құрылысқа рұқсат бермейді және техникалық қорытындыны маманның орнына жасамайды. Дегенмен ол тұрғындардың сұрақтарын құзыретті органдарға жеткізіп, жоспарланған жұмыстардың негіздемесін сұрай алады. Жаңа шағынаудандар мен бұрыннан қалыптасқан көшелердің қажеттілігін тең қарастыру маңызды. Инженерлік нысан салынғаннан кейін оны кім күтіп ұстайтыны, апат болғанда кім жауап беретіні және қызмет құны қалай есептелетіні алдын ала анықталуы қажет.

3. Энергетикалық қауіпсіздік және еңбек мәдениеті

Энергетика саласында қауіпсіздік кездейсоқ шара емес, күн сайын сақталатын тәртіп. Жабдықтың жарамдылығын тексеру, жұмыс орнындағы нұсқама, қызметкерлердің біліктілігін жетілдіру және апаттық әрекет алгоритмін білу бір-бірін толықтырады. Коммуналдық қызметкердің қауіпсіз еңбегі тұрғындарға көрсетілетін қызметтің сенімділігіне де ықпал етеді. Осыған байланысты жауапты ұйымдардың еңбекті қорғау талаптарын сақтауына, мамандарды даярлау мәселелеріне және техникалық кәсіптердің беделіне назар аударуды қолдаймын. Жас мамандарға тәжірибелі қызметкерлердің білімін жеткізу, кәсіптік бағдар беру және өндірістік тәртіп туралы түсіндіру кездесулері пайдалы болуы мүмкін. Қауіпсіздікке қатысты әр ұсыныс кәсіби бағалауға сүйенуі тиіс. Өндірістік мәселелерді қоғамдық талқылауда қызметтік құпия мен жеке деректердің қорғалуын сақтау да маңызды.

4. Апатқа дайындық және жедел ақпараттандыру

Инженерлік желіде ақау туындаса, тұрғынға уақытылы әрі дәл ақпарат қажет. Қай аумақта қызмет шектелгені, кімге хабарласуға болатыны, жауапты мекеменің ресми мәлімдемесі және келесі ақпараттың қашан берілетіні түсінікті болуы тиіс. Нақты расталмаған мерзімді жариялау немесе кінәлі тарапты алдын ала атау сенімді азайтады. Апаттық жағдайдың себебін техникалық тексеру анықтауы қажет. Жөндеу жүргізілген аумақта қоршау орнату, жаяу жүргіншілерге қауіпсіз өту жолын қалдыру, жұмыс аяқталған соң жол мен ауланы қалпына келтіру де коммуналдық жауапкершіліктің бір бөлігі. Әртүрлі қызметтердің өзара байланысы әлсіз болса, шағын ақаудың салдары ұлғаюы мүмкін. Тұрғындардың хабарламаларын қабылдау және жауап беру тәртібін жетілдіруге қатысты ұсыныстарды құзыретті ұйымдар алдында көтеруді көздеймін.

5. Энергия тиімділігі және қаражатты ұтымды пайдалану

Энергияны үнемдеу тек жаңа қондырғы орнатумен шектелмейді. Жылу жоғалуын азайту, жүйені дұрыс реттеу, есептеу аспаптарының жарамдылығы, ғимараттың күтімі және тұтыну тәртібі де нәтижеге әсер етеді. Қоғамдық қаржыға ұсынылатын техникалық жобаның бастапқы бағасымен бірге оны пайдалану, жөндеу және күтіп ұстау шығыны да қарастырылуы тиіс. Нақты есепсіз белгілі бір пайыз үнемделеді деп уәде беру дұрыс емес. Мәслихатта бюджетке қатысты шешімдер қаралған кезде ұсыныстың не үшін қажет екенін, кімге пайда әкелетінін, қандай техникалық талапқа сай келетінін және балама жолдары бар-жоғын сұрау маңызды. Қаражаттың шектеулі болуы басымдықтарды ашық түсіндіруді талап етеді. Тұрғынға жобаның мақсаты, жауапты ұйымы және орындалу кезеңдері туралы ресми мәлімет қолжетімді болғаны жөн. Тиімділік дегеніміз тек шығынды қысқарту емес, қауіпсіздік пен қызмет сапасын сақтай отырып ресурсты орынды пайдалану.

6. Жол, жарық және қоғамдық кеңістіктің қауіпсіздігі

Инженерлік желіні жөндеу жұмыстары көшелер мен аулалардың жағдайына әсер етеді. Қазылған жолдың ұзақ уақыт қалпына келтірілмеуі, белгіленбеген қауіпті аумақ, су жиналатын өткел немесе жарық жеткіліксіз көше тұрғындарға қиындық туғызады. Коммуналдық жұмыстардың кестесін жол жөндеу және абаттандыру жоспарымен үйлестіру маңызды. Әсіресе мектепке баратын балалар, егде жастағы адамдар және арбамен жүретін ата-аналар пайдаланатын бағыттарға назар аудару қажет. Тұрғындардың нақты мекенжай көрсетілген өтініштерін жинақтап, тиісті қызметтерге жеткізуге ниеттімін. Жол мен жарық мәселесінің әрқайсысы техникалық талап, қауіпсіздік деңгейі, жауапты ұйым және бюджет мүмкіндігі бойынша қарастырылуы тиіс. Бір көшедегі жағдайды екінші аумақпен салыстырғанда тек өтініш санына емес, қауіптілік дәрежесіне де мән берген дұрыс. Жұмыс аяқталған соң оның сапасы мен аумақтың қалпына келтірілуі туралы ақпарат ашық болуы керек.

7. Тұрғындармен байланыс және ашық есеп

Күрделі инженерлік мәселені қарапайым тілмен түсіндіру жауапты мекеме мен тұрғын арасындағы сенімнің маңызды шарты. Азаматқа өтінішінің қайда жолданғанын, қандай жауап алынғанын және келесі қадамның кімге байланысты екенін жеткізу қажет. Қабылдауларда көтерілген мәселелерді тақырып бойынша жүйелеп, қайталанатын сұрақтарға назар аударуды қолдаймын. Жеке деректерді жарияламай, қаралған мәселелердің жалпы нәтижесі туралы есеп беруге болады. Депутаттық сауал, тұрақты комиссия жұмысы және бюджет талқылауы сияқты заңды тетіктерді қолдануды көздеймін. Әр мәселенің шешімі бір адамның еркіне байланысты емес; кейбірі сараптаманы, қаржыландыруды немесе бірнеше ұйымның келісімін талап етеді. Сондықтан уәденің көптігінен гөрі құжатпен расталған жауап пен орындалатын әрекетті маңызды санаймын. Тұрғынның пікірін тыңдау, маманның бағасын ескеру және шешімнің құқықтық негізін тексеру  жұмысымдағы негізгі ұстаным.

Қорытынды

Қосшының дамуы инженерлік жүйелердің сенімділігіне, қауіпсіз қоғамдық ортаға және шешім қабылдаудың ашықтығына байланысты. Энергетика саласында алған білімім мен өндірістік тәжірибемді қала мәселелерін кәсіби тұрғыдан талқылауға жұмсағым келеді. Тұрғындардың нақты сұранысын жауапты мекемелерге жеткізу, ресми мәліметке сүйену және мәслихаттың заңды өкілеттігін тиімді пайдалану — мен ұстанатын бағыт.

Құрметпен, Оралсын Жандос

_{Сайлауалды бағдарламаны жариялау ақысы Қазақстан Республикасы мәслихаттары депутаттарының 2026 жылғы 29 қарашадағы кезектен тыс сайлауын өткізуге бөлінген республикалық бюджет қаражаты есебінен төленді.}

_{Тапсырыс беруші: Қосшы қаласы мәслихатының депутаттығына кандидат Оралсын Жандос.}

_{Материалды жариялаған БАҚ – «Bastau Media» ЖШС-не қарасты janabastau.kz ақпарат агенттігі. Есепке қою туралы куәлік: №KZ51VPY00052752, 2022 жылғы 28 шілдеде ҚР Ақпарат және қоғамдық даму министрлігінің Ақпарат комитеті берген.}